Προσχολικη εκπαιδευση

1Μέσω του ιδιωτικού παιδικού σταθμού και του ιδιωτικού νηπιαγωγείου των Μοντεσσοριανών Σχολείων στην Αθήνα, το παιδί έρχεται πρώτη φορά σε επαφή με δραστηριότητες εκπαιδευτικού χαρακτήρα. Το νηπιαγωγείο είναι το θεμέλιο της παιδείας και είναι επιτακτική ανάγκη να φοιτήσει το παιδί σ' αυτό. Το νηπιαγωγείο δεν είναι ένας χώρος που αφήνουμε τα παιδιά για να τα προσέχει κάποιος να μη χτυπήσουν. Είναι ένα σχολείο αγωγής και ανάπτυξης ικανοτήτων, οι οποίες πρέπει να καλλιεργηθούν στο παιδί στην ηλικία 0 - 6 ετών, αλλιώς σιγά - σιγά εξαφανίζονται.

2Οι μέλισσες φτιάχνουν αυτό το καταπληκτικό κατασκεύασμα, την κερήθρα, εκτελώντας έργο με προδιαγραφές από τη Δημιουργία. Έτσι η φύση προνόησε και για τον άνθρωπο. Το νήπιο το μαγνητίζουν κατά καιρούς όλα τα ερεθίσματα του περιβάλλοντος και προσπαθεί να τα γνωρίσει με τις αισθήσεις του. Αυτά τα ερεθίσματα θα το βοηθήσουν να αναπτύξει τη νόησή του. Αυτοί οι μαγνήτες, που τραβούν τα παιδιά 0 - 6 ετών στο να ασχοληθούν κατά καιρούς με τα χρώματα, τους ήχους, το βάρος, τον όγκο, τις διαστάσεις των πραγμάτων (διαφορές και ονοματολογία).

3Οι ειδικές ευαισθησίες είναι το μεγαλύτερο κεφάλαιο του παιδιού στην ηλικία από 0 - 6 ετών για την πνευματική και ψυχική του καλλιέργεια. Είναι ένας προβολέας που φωτίζει μία - μία τις λεπτομέρειες για να μπορέσει το παιδί, με τις αισθήσεις και την τάση για έρευνα, να κατατοπισθεί για τον πολυποίκιλο κόσμο που το περιβάλλει και να οργανώσει σωστά τη νόησή του. Μετά τα 6 χρόνια οι ειδικές ευαισθησίες χάνονται και πρέπει να παλέψει για να κατακτήσει ό,τι δεν κατέκτησε με τη δυνατή και φυσική βοήθεια των ειδικών ευαισθησιών, όπως π.χ. παλεύει σε μεγαλύτερη ηλικία για να μάθει ο ενήλικας μια ξένη γλώσσα ενώ στα 2 - 3 χρόνια του έμαθε τη μητρική του χωρίς να το καταλάβει.

 

    

ayli

Η κίνηση είναι βιολογική ανάγκη του παιδιού σε όλη τη διάρκεια της ανάπτυξής του και ιδιαίτερα στα πρώτα του χρόνια. Εμποδίζουμε το παιδί να προχωρήσει σωστά όταν το μεταφέρουμε με το καρότσι ή στην αγκαλιά μας ή με άλλο ρυθμό από το δικό του, γιατί δεν αφήνουμε να δυναμώσουν οι μύες του και να ασκηθεί στην ισορροπία στην ώρα του. Το εμποδίζουμε, όταν κανονίζουμε εμείς την ποσότητα και το ρυθμό του στο φαγητό, γιατί δημιουργούμε δυσπεψία και αηδία με την καταπίεση, με συνέπεια την αντιπάθεια για το φαγητό. Το εμποδίζουμε να μιλήσει σωστά, όταν επαναλαμβάνουμε τις ατελείς λέξεις και φράσεις του ή γελάμε με τις κακές λέξεις που πιθανόν να πει. Εμποδίζουμε το παιδί που δεν το αφήνουμε να φάει, να πλυθεί, να χτενιστεί μόνο του επειδή αργεί ή δεν τα κάνει σωστά, γιατί αντιμετωπίζοντάς το έτσι, δεν του δίνουμε την ευκαιρία να ασκηθεί την ώρα που πρέπει, ώστε να γίνει ικανό και ανεξάρτητο, με αποτέλεσμα να συνηθίσει να το εξυπηρετούν. Μετά το λέμε τεμπέλικο και αδιάφορο, εμείς, οι υπαίτιοι γι' αυτό. Με την επέμβασή μας, για να του υποδείξουμε τον τρόπο που θα ακολουθήσει στην απασχόλησή του, διακόπτουμε τον ειρμό της σκέψης του και αναστέλλουμε τη συγκέντρωσή του. Έτσι έχουμε το "σκόρπιο" παιδί που δεν τελειώνει καμιά δουλειά. Κάνει συνεχώς ερωτήσεις, χωρίς να προσέχει την απάντηση.

parelash

Το πρόγραμμα της μοντεσσοριανής εκπαίδευσης που εφαρμόζεται στον ιδιωτικό παιδικό σταθμό και στο ιδιωτικό νηπιαγωγείο αποτελείται από 3 βασικούς τομείς.

α) Πρακτικές ασκήσεις καθημερινής ζωής
β) Αισθητηριακές ασκήσεις
γ) Καλλιέργεια γλωσσικών και μαθηματικών ικανοτήτων.

Οι μικροί μαθητές μπαίνοντας στο σχολικό τους περιβάλλον επιλέγουν ελεύθερα την κάθε εργασία με την οποία θα ασχοληθούν. Εάν είναι κάτι καινούριο θα τους επιδειχθεί πρώτα απ' την παιδαγωγό και μετά θα συνεχίσουν μόνοι τους. Η απασχόληση λοιπόν με το συγκεκριμένο υλικό είναι ατομική. Το κάθε ασχολείται με διαφορετικές δραστηριότητες, για όσο χρόνο ενδιαφέρεται, προκειμένου να καλύψει τις προσωπικές του ανάγκες και ικανότητες.

kourampiedesΗ ώρα του φαγητού είναι ώρα ιεροτελεστίας όπου τα παιδιά μόνα τους θα στολίσουν τα τραπέζια τους, θα φέρουν τα πιάτα τους και μετά το φαγητό θα τα τακτοποιήσουν. Μαθαίνουν κατ' αυτό τον τρόπο να σέβονται και να φροντίζουν το περιβάλλον στο οποίο ζουν, διότι είναι ο προσωπικός τους χώρος.

Στο υπόλοιπο πρόγραμμα της ημέρας ασχολούνται με ομαδικά σχέδια εργασίας, όπου η νηπιαγωγός έχοντας επιλέξει 4 διαφορετικά θέματα για κάθε μήνα τα επεξεργάζονται μέσω συζήτησης, μουσικο-κινητικού παιχνιδιού, ζωγραφικής, τραγουδιού, παραμυθιού και χειροτεχνικών κατασκευών.

Προετοιμάζονται επίσης για τη μουσική παιδεία με ειδικές ασκήσεις και παιχνίδια και έρχονται σε πρώτη επαφή με την αγγλική γλώσσα.

Το νήπιο έχει πολλή δουλειά να κάνει. Δε διαθέτει καιρό μόνο για διασκέδαση. Την ώρα που εμείς νομίζουμε πως παίζει, εκείνο εργάζεται για να μπορέσει να κατακτήσει τον κόσμο. Τίθεται λοιπόν το ερώτημα : "είναι καλύτερα να πάει το παιδί στο ιδιωτικό νηπιαγωγείο ή να μείνει σπίτι, όταν ιδίως υπάρχει άνθρωπος να το φροντίζει"; Πρέπει να πάει χωρίς αμφιβολία, απαντάει η Μοντεσσόρι, εφόσον όμως στο νηπιαγωγείο υπάρχει το επιστημονικό υλικό, που θα δώσει διέξοδο στις ειδικές ευαισθησίες του και εφόσον υπάρχουν οι προϋποθέσεις να αναπτύξει πλήρως τη δική του προσωπικότητα, κάτι που είναι πολύ σημαντικό για τη μικρή αυτή ηλικία. Είναι πολύ σπουδαίο για την αγωγή του παιδιού ο σεβασμός στην προσωπικότητά του.

Το βασικό ημερήσιο πρόγραμμα της προσχολικής αγωγής ακολουθεί τις βασικές αρχές και τη φιλοσοφία της μεθόδου της Μαρίας Μοντεσσόρι.

1     2

ΑΓΩΓΗ ΑΙΣΘΗΣΕΩΝ : Αριστερά ένα μέρος από το παιδαγωγικό υλικό για την εύκολη κατανόηση των μεγεθών του μήκους, του όγκου, του ύψους, του βάθους, των σχημάτων των χρωμάτων. Κάθε παιχνίδι παίζεται με πολλούς τρόπους, ώστε να κρατάει το ενδιαφέρον του παιδιού μέχρι την πλήρη κατανόηση του θέματος. Και Δεξιά ένα μέρος από το παιδαγωγικό υλικό για την άσκηση των αισθήσεων της ακοής (ήχου, κρότου), της αφής, του βάρους, της θερμότητας και της παρατηρητικότητας, στο ταίριασμα των επιφανειών των σωμάτων. Πλήρης σειρά υλικού βρίσκεται σε κάθε τμήμα του νηπιαγωγείου.

a2  a3        a4

Κάποιες από τις βασικές αρχές της μεθόδου που ακολουθεί και το Ιδιωτικό Νηπιαγωγείο μας στην Αθήνα είναι οι εξής:
- Τα παιδιά πρέπει να αντιμετωπίζονται ως άτομα, τα οποία διαφέρουν από τους ενήλικες καθώς και μεταξύ τους.
- Τα σημαντικότερα χρόνια της ανάπτυξής τους, είναι τα έξι πρώτα χρόνια της ζωής, κατά την οποία η ασυνείδητη μάθηση οδηγείται σε συνειδητό επίπεδο.
- Το παιδί αισθάνεται μία έντονη χαρά και ανάγκη να ασχολείται με εργασίες που έχουν ένα συγκεκριμένο σκοπό. Αποβλέπει μόνο στο να αισθανθεί τη χαρά που πηγάζει μέσα από την ίδια τη δραστηριότητα. Μέσω αυτών των δραστηριοτήτων εξασφαλίζεται η ανάπτυξη των δικών του νοητικών φυσικών και ψυχικών δυνάμεων.

a5Το παιδί κατά τη διαδικασία της μάθησης περνά διάφορες περιόδους ευαισθησίας. Μόλις το παιδί κατακτήσει τη συγκεκριμένη έννοια ή ικανότητα, τότε εξαφανίζεται η συγκεκριμένη ευαισθησία κι εμφανίζεται κάποια άλλη. Η διαμόρφωση ενός καλά "προετοιμασμένου περιβάλλοντος" είναι πολύ σημαντική για να καλύψει και να τροφοδοτήσει αυτές τις περιόδους ευαισθησίας.

Σήμερα η φοίτηση στο νηπιαγωγείο είναι υποχρεωτική δια Νόμου. Η νηπιαγωγός πρέπει να είναι πανέτοιμη για να δώσει σωστές κατευθύνσεις για την κοινωνική αγωγή του παιδιού, γιατί είναι η πρώτη φορά που μπαίνει σαν ίσος προς ίσο μέσα σε μια μικρή κοινωνία. Το λειτούργημα της νηπιαγωγού είναι πολύ πιο σπουδαίο απ' όσο νομίζουν.

Για να εργασθεί με επιτυχία στο ιδιωτικό νηπιαγωγείο μας και στο ιδιωτικό δημοτικό μας σχολείο, ο εκπαιδευτικός δε φτάνει να έχει δίπλωμα, δε φτάνει να έχει δεχθεί και μελετήσει τις αρχές της ΜΑΡΙΑΣ ΜΟΝΤΕΣΣΟΡΙ που εφαρμόζουμε, αλλά πρέπει να έχει:
α) το ταλέντο του παιδαγωγού,
β) τη δυνατότητα να κατανοήσει τη βαθιά αυτή φιλοσοφία της μεθόδου που ακολουθούμε και
γ) την πίστη, την αγάπη και την αποστολική διάθεση, για να μπορέσει να εφαρμόσει χωρίς καμία παρέκκλιση τη φυσική αυτή αγωγή που δίδαξε, όχι μόνο η ΜΑΡΙΑ ΜΟΝΤΕΣΣΟΡΙ, αλλά και όλοι οι μεγάλοι παιδαγωγοί των αιώνων, ξεκινώντας από τον Πλάτωνα.

a6Δίνεται ιδιαίτερη προσοχή να ακολουθείται στην αγωγή του παιδιού ενιαία γραμμή σε συνεργασία με τους γονείς και όχι κάθε δάσκαλος ή οικογένεια να εφαρμόζει κάποια άλλη πορεία. Διότι, εάν συμβαίνει αυτό διχάζεται το παιδί.

Μερικά σχολεία χρησιμοποιούν ανεπίτρεπτα τον τίτλο "Μοντεσσόρι" λόγω της διεθνώς αναγνωρισμένης αξίας του, χωρίς να διαθέτουν το παιδαγωγικό επιστημονικό υλικό, που είναι απαραίτητο για την εφαρμογή του. Κάθε σωστό Μοντεσσοριανό ιδιωτικό ή μη νηπιαγωγείο και δημοτικό σχολείο πρέπει να είναι εγκεκριμένο από το Διεθνή οργανισμό "Μοντεσσόρι" και οι διευθύνοντες πρέπει να έχουν σπουδάσει στο εξωτερικό ειδικά τη μέθοδο.

Το σωστό ιδιωτικό νηπιαγωγείο είναι μια μεγάλη προσφορά στη νηπιακή ηλικία από 2 - 6 ετών, ακόμα και για τα παιδιά των οποίων δεν εργάζεται η μητέρα. Υπάρχουν μεγάλες διαφορές στην αντιμετώπιση των αναγκών της ηλικίας 2 - 3, 3 - 4 και 4 - 6 ετών. Στο σπίτι μπορεί να έχει το παιδί πολλά παιχνίδια και φροντίδες, αλλά όχι το επιστημονικό υλικό που μοιάζει με παιχνίδι και συγχρόνως καλύπτει μία - μία όλες τις ανάγκες για την εξέλιξή του. Γι' αυτό πιστεύουμε ότι η συμβολή του Μοντεσσοριανού Ιδιωτικού Νηπιαγωγείου στην εξέλιξη του παιδιού είναι μεγάλη και μάλιστα, όσο νωρίτερα τόσο καλύτερα, αρκεί οι γονείς να εξετάζουν με τόση σοβαρότητα τον τρόπο που εργάζεται το νηπιαγωγείο που θα εμπιστευθούν το παιδί τους, όσο θα εξετάσουν αργότερα τα πνευματικά ιδρύματα για τις υπόλοιπες σπουδές του. Η άποψη πως ο σκοπός του νηπιαγωγείου είναι να απασχολήσει μόνο το παιδί με παιχνίδια, πλαστελίνη, ζωγραφική, τραγουδάκια και παραμύθια (κατάλληλα) δεν είναι σωστή. Και αυτά είναι απαραίτητα και γίνονται συστηματικά στο ιδιωτικό νηπιαγωγείο μας στην Αθήνα, αλλά δεν είναι τα πρωτεύοντα. Ακόμη, η άποψη πως το νηπιαγωγείο είναι μια μικρή πρώτη τάξη, όπου τα παιδιά πρέπει οπωσδήποτε να μάθουν να γράφουν και να διαβάζουν, είναι επίσης λανθασμένη. Αν ήταν έτσι, τα παιδιά θα πήγαιναν πιο νωρίς στην πρώτη τάξη.

kaiti

Η κα Καίτη, ιδρύτρια του σχολείου.

"Παιδιά που έχουμε από 2 1/2 χρονών στα χέρια μας, είχαν απίστευτα αποτελέσματα στη γενική τους εξέλιξη. Το φυτό που θα φυτευτεί σε κατάλληλο γι' αυτό προετοιμασμένο έδαφος έχει φανταστική ανάπτυξη και απόδοση, τόση, όση η φύση το είχε προορίσει να έχει. Όταν δούμε ένα δέντρο που φυτέψαμε ότι δεν αναπτύσσεται και δεν αποδίδει, γυρίζουμε στις ρίζες του. Σκαλίζουμε, λιπαίνουμε και αφρατεύουμε το έδαφος. Ποτέ όμως δε θα έχουμε τα αποτελέσματα που, χωρίς κανένα κόπο, μας δίνει το δέντρο που φροντίσαμε σωστά στο πρώτο του ρίζωμα. Πολύ περισσότερο στον άνθρωπο που δεν είναι τόσο εύκολο να γυρίσουμε στις ρίζες."

ΚΑΙΤΗ ΖΑΧΟΠΟΥΛΟΥ - ΠΑΡΑΣΚΕΥΟΠΟΥΛΟΥ